“We blijven altijd de mens achter het gedrag zien.”
In 2014 kwam Janneke van der Zwaan bij Stichting Het Werkt binnen als stagiaire pedagogiek en inmiddels is ze één van de collega’s die het langst bij ons werkt. In die periode deed ze ervaring op als woonbegeleider bij onze groepswoningen en inmiddels werkt ze als trajectbegeleider binnen het team Begeleid Wonen. In de afgelopen twaalf jaar is er veel veranderd, zowel in haar werk als privé. Kwam ze voorheen uit Tilburg, nu reist ze urenlang vanuit de Randstad heen en weer. Ondanks dat de NS een goede sponsor aan haar heeft, heeft ze het ervoor over. Waarom eigenlijk?
Wat was je eerste indruk?
“We waren nog geen stichting (dat kwam het jaar daarop) en woonbegeleiders of huisdiensten waren er nog niet. De organisatie bestond uit een man of 15 in totaal en samen pakten we alle hulpvragen op die de cliënten op dat moment hadden. Er was maar één team en met elkaar werkten we op alle locaties en verdeelden we de ambulante cliënten onderling. Recht tegenover de slaapkamers van bewoners was ons kantoor gevestigd, met de directie, administratie en het kopieerhok. Dankzij die kleinschaligheid werden zij ook betrokken bij gedrag dat bij onze doelgroep welbekend is. Onze directeur Hein heeft zelf ook nog heel lang cliënten begeleid.
Slaapdiensten waren er destijds ook nog niet. Dit maakte dat we regelmatig ’s avonds terug moesten komen voor een avondcontrole op de locaties. In die tijd hadden we veel te maken met drugsproblematiek, dus was dit ook wel echt noodzakelijk.
Waar je misschien bij het woord ‘controle’ aan denkt, was daar in de praktijk eigenlijk nooit sprake van. Die avondrondjes waren vaak erg gezellig en we bleven altijd langer op de locaties dan we in eerste instantie voor ogen hadden.
Niet alleen voor de avondcontrole moesten we terugkomen, ook voor de bereikbaarheidsdienst moesten we naar de locatie komen. Ik kan me nog heel goed herinneren dat ik als 20-jarige regelmatig midden in de nacht op de fiets zat om naar een locatie te gaan. Wat je daar aantrof, was altijd een verrassing. Bijvoorbeeld een douchecel die in wel 1000 stukjes door de kamer lag. Je probeerde de situatie zo goed mogelijk onder controle te krijgen, in de hoop dat je diezelfde nacht niet nog een keer je bed uit werd gebeld.”
Heb je je toen ook wel eens onveilig gevoeld?
“Nee, ik niet persoonlijk. Doordat je de doelgroep kent en ziet, hoef je je niet onveilig te voelen en begrijp je hen. Dit werk doe je samen, je draagt het met elkaar.”
Wat is nou typisch Het Werkt?
“Wat ik heel bijzonder vind en waarom ik hier nog steeds werk, is dat we altijd de mens achter het gedrag blijven zien. De menselijke maat en niet de diagnostiek is het uitgangspunt. We geven niet op en zijn volhardend bij complexe cliënten. En als medewerker krijg je veel vrijheid. Je hebt elkaar en als team kun je veel bereiken. Ik vind ook dat hier echt veel aandacht is voor de onderlinge verbinding.”
Bij Stichting Het Werkt bieden we ‘Ruimte voor Groei’. Ervaar je dat als medewerker ook zo?
“Ja. Ik heb na mijn opleiding bij Het Werkt veel scholing kunnen volgen. Vaak ook teamgerelateerd, zoals BHV (bijna iedereen is BHV’er bij ons), intervisie, congressen, de Yucelmethode en het autismebelevingscircuit. Dat laatste vond ik erg de moeite waard.
We hebben trouwens ook oud-cliënten die nu bij ons werken. Dat zegt ook wel wat.”
Wat is nou echt belangrijk in de begeleiding volgens jou? Waar draait het werk om?
“Dat je elkaar blijft zien als mens. Je moet kunnen uitzoomen en gedrag proberen te begrijpen. De verbinding, de band en het gesprek vormen de basis. De cliënt geeft het tempo aan. Je bent aan het werk op de woonplek van de cliënt en dus in diens huis. Als medewerker ben je in feite ‘op bezoek’. Ze mogen thuis zichzelf zijn en hoeven zich ook niet telkens te verantwoorden.”
Waar ben je het meest trots op?
“Ik denk dat we heel trots mogen zijn op hoe we ons hebben geprofessionaliseerd, zowel inhoudelijk als bedrijfsmatig. En dat we van een kleine, voor veel mensen onbekende organisatie zijn uitgegroeid tot een organisatie die nu onderdeel van Siem is en daarbij nog steeds haar kernwaarden weet te behouden en uit te dragen.”
“Maar ook dat we met team begeleid wonen in twee jaar tijd, drie nieuwe locaties mochten vormgeven. Dat we hiervoor het vertrouwen en de vrijheid hebben gekregen en we ons hier als team voor in kunnen zetten, voelt heel goed. Met natuurlijk als doel een zo’n fijn mogelijke woonplek voor onze bewoners.”
“Alles bij elkaar heb ik leuk en gevarieerd werk hier bij team Begeleid Wonen. Elke dag ga ik met mijn fiets van Zuid naar Noord-Tilburg. Heel lekker.”
Waar zie je naar uit in de toekomst?
“Ik denk dat we als organisatie van ver komen. In al die jaren hebben we voor heel veel uitdagingen gestaan, waardoor ik wel vertrouwen heb in de toekomst en alles wat nog gaat komen. Het komt wel goed…”